22-01-08

Een Camellia als tuin- en/of potplant is een goede keuze!

 Sedert een aantal jaren maken de camellia's een opgang in onze Vlaamse tuinen.  Eerder al was deze uit Zuid-Oost Azië (China, Japan, Nepal, Korea, Vietnam) afkomstige struik gegeerd als potplant.  Door sommigen wordt hij theeplant en door anderen Japanse roos genoemd.  De twijfels omtrent de wintervastheid hielden ze lang weg uit onze tuinen.  Als we echter een wereldkaart bekijken kunnen we vaststellen dat dit gebied goed aansluit op onze klimaatgordel.  Enige terughoudendheid omtrent de standplaats en zeker de grondkwaliteit is geboden.  In pot zijn deze planten veel kwetsbaarder.  Bezorg ze dan het regime van je andere ‘te beschermen' kuipplanten.

IMG_0167IMG_0014_edited


Soorten

De Camellia telt, afhankelijk van de bron, van 100 tot 250 soorten.  Het aantal kruisingen is haast niet meer bij te houden.  We zitten nu al ruim boven de 2000!  Het grootste deel bloeit in het vroege voorjaar, enkele in het najaar.  De prachtige bloemen kleuren zich rood, wit, roos en alle schakeringen ertussen.  We zijn ook al toe aan de gestreepte en gespikkelde bloemen.  Wat als gele soort wordt benoemd is met een korreltje zout te nemen.  Er zit wel geel in de nog overwegend witte aanblik.  In vorm vind je ze pioen-,  roos- en anemoonvormig in enkelbloemig, dubbel- en halfdubbel uitvoering.  M.a.w. de meest kritische plantenliefhebber vindt zeker zijn gading.

We overlopen enkele van de meest voorkomende soorten met enkele kenmerken:

  • Camellia japonica is de soort die voor ons het bekendste is. Hiervan zijn de meeste hybriden gekweekt. Is voldoende winterhard vooral na kruising met de soort Williamsii.

IMG_0001IMG_0024IMG_0030
C. jap. 'San Dimas'           C. jap. 'Apollo'            C. jap. 'Adophe Audusson

  • Camellia oleifera is een vrij onbekende soort en heeft kleine witte, naar jasmijn geurende bloemen. Is voldoende winterhard. Er wordt olie uit gemaakt voor de cosmetica.
  • Camellia sasanqua is een witte lichtgeurende soort die niet geheel winterhard is. Overwinter ze bij een temperatuur die niet lager uitkomt dan +5°C. Leent zich goed als kuipplant. Kan ook toegepast worden om tegen een muur te doen klimmen. Ze kunnen ook tegen wat zon maar halfschaduw blijft aan te raden.

IMG_0007IMG_0020
 C. sasanqua                             C. sasanqua 'Rainbow'

  • Camellia reticulata is een enkele rozerode soort. Camellia reticulata is de ouder van verschillende grootbloemige hybriden, doch geen enkele van de Camellia reticulata's zijn geurend. Ze groeien meer in de hoogte dan de japonica's met grotere, leerachtige bladeren die minder in aantal voorkomen. De groeiwijze is meer open. De wintervastheid is heel beperkt m.a.w. overwinteren niet lager dan + 5°C is aan te raden.
  • Camellia cuspidata is vrij goed winterhard. Schade treedt op bij een droge wind en temperaturen beneden - 10° C. Hij vormt een struik van zo'n 3 m hoog met vrij klein, donkergroen elegante bladeren tot 6 cm lang met een lange, spitse punt. Aan de nieuwe scheuten vormt hij wat koperkleurig achtige bladeren. De witte enkele bloemen zijn tot 3,5 cm groot, en dus vrij klein en hebben kroonbladen die elkaar ver overlappen. Ze staan met grote aantallen nabij de takpunten. Deze soort wordt ook toegepast voor bonsai.
  • Camellia tsaii is een witte kleinbloemige geurende soort.
  • Camellia fraterna is witte enkelbloemige.
  • Camellia sinensis is de bekendste theestruik onder de camellia soorten en heeft witte bloemen.
  • Camellia williamsii groeit iets robuster uit dan japonica. De kruisingen zijn vaak iets beter winterhard dan de japonica.
  • Camellia Kangiroi is de meest "gele" beschikbare camellia. Het is een import uit Japan sinds 2002.

IMG_0004IMG_0014IMG_0034
  C. Hatsu Sakura             C. Nikisi Kenin             C. jap. Volcano

Standplaats

De standplaats is belangrijk als je van een bloeiende camellia wil genieten.  Indien hij  weinig of niet tot bloeien komt kan dit één van de oorzaken zijn. 

In de halfschaduw en voldoende beschermt tegen noorder- en oosterwind voelt de camellia zich opperbest.  Ochtend- en voormiddagzon moeten zeker vermeden worden.  Ze zijn oorzaak van het afvallen van de bloemknoppen. 

Grond en bemesting

De grondsoort is nog meer dan de standplaats van het allergrootste belang. 

Zorg voor een licht zure grond.  De optimale pH (zuurtegraad) ligt om en bij de waarde 5.

Geef vooral geen kalk want je camellia verdraagt dit niet.

Geef in maart en september voldoende humus om bloemknopvorming te stimuleren (liefst oude compost of turf).  Overdrijven hoeft nu ook weer niet want dan krijg je een felle groei maar een beperkte bloei. 

De grond moet voldoende vochthoudend zijn maar toch goed water doorlatend. Het is essentieel voor goed groeiende camelia's.  Op gronden met een stagnerende waterafvoer krijgt je plant gemakkelijk de schimmelziekte.

Besproei een camelia zo mogelijk altijd met regenwater. Leidingwater bevat teveel kalk en daar houdt de camellia niet van. 

Camellia houdt ook van ijzer.  Graaf daarom enkele roestige spijkers in.

Strooi halverwege de zomer een kaliumrijke meststof en besproei de grond na het uitstrooien ervan.

IMG_0036

Cam. hybr. 'Freedom Bell'

Vermeerderen

Stekken

Neem met een scherpe snoeischaar een stek (10 cm) van een half verhoute tak net onder een bladsteel. Je verwijdert daarna dat blad en plaats je stek in een potje met stekgrond.  Belangrijk is dat je de grond matig vochtig moet houden.  Uitdrogen van de grond is fataal.  Je voorkomt dit best met een miniserre.  Deze kun je gemakkelijk en goedkoop zelf maken met een plastiek fles waarvan je de bodem wegsnijdt.  Voor het bewortelen van de stek heb je 20 - 25 °C nodig.  Je hebt ook wat geduld nodig want het bewortelen neemt al snel een viertal maanden in beslag.  Verwacht ook geen snelle groei.  De eerste drie jaren komt je camellia eerder traag op gang.  Vanaf het vierde jaar, mits wat geluk, heb je kans op een eerste bloem.

 

Afleggen

Deze van oudsher gekende methode is allicht de meest succesvolste en ook de snelste.  Neem hiervoor een gezonde tak onderaan de plant.  Deze mag gerust een 30 cm lang zijn.  Maak aan de onderzijde een paar inkervingen.  Dit mag tot in de helft van de tak.  Buig de tak in de grond over een lengte van tenminste 10 cm.  Bedekt met een laagje aarde van een 5-tal cm.  Leg de tak vast door haken te plaatsen.  Afleggen kun je het hele jaar door, maar de beste periode is januari / februari omdat dan de sapstroom in je camellia op zijn top zit.  Na twee jaar knip je de tak los van de moederplant en laat hem nog een jaartje staan.  Na het derde jaar kun je dan gerust verplanten.  De beste periode hiervoor is opnieuw januari / februari.  Deze methode vraagt dus eveneens wat geduld maar je vertrekt hier meestal van een grotere plant.

Zaaien

Het grootste probleem is hier het bemachtigen van zaad.  Drie jaar geleden kon ik er plukken bij een reis naar Napels (Italië).  Van de vijf zaadjes van een japonica kiemden er drie.  Het kiemen gaat relatief snel.  Het eerste zaadje kiemde na amper veertien dagen het laatste kwam maar eerst boven na acht weken.  De groei gaat heel traag.  Na het eerste jaar hadden de plantjes slechts vier blaadjes.  Nu drie jaren verder zijn ze amper 20 cm groot.  Het spannende bij zaailingen is natuurlijk welke bloem er zal te voorschijn komen.

De opwarming van de aarde heeft ook soms een goede kant want vorig jaar oogste ik van mijn Camellia Japonica ‘Nobilissima' vier niet echt rijpe zaaddozen.  Begin december heb ik ze gepukt en onmiddellijk vier zaadjes geplant.  Tot op heden zijn er twee uitgekomen.  Ik heb nog vier zaadjes over en deze ga ik planten begin mei.  Dit om na te gaan of er een verschil in kiemtijd zal ontstaan.  Afwachten is hier een stuk van het plezier!

Insecten en ziekten

Op zich is de camellia een sterke plant en goed resistent tegen insecten en ziekten.   Toch zijn er altijd kapers op de kust.

Een zwakkere Camellia is gevoelig voor: schild-, blad- en wolluis.  Je vindt ze meestal aan de onderkant van het blad.  Er ontstaat een kleverige vloeistof.  Hiertegen vind je in de betere tuincentra voldoende ecologische middelen.

Bladvlekkenziekte treedt vooral op bij te vochtig warm weer.  De bladeren vertonen zwarte vlekken en beginnen te verdrogen.  Men spreekt hier in de volksmond van valse meeldauw.

Knopafval komt voor bij Camellia's.  Zowel bij deze die binnen staan als buiten. 

- Binnen vindt het zijn oorzaak meestal in het onvoldoende vochtig houden van de potgrond.

- Buiten zijn er enkele oorzaken nl.:

     stagnerende waterafvoer

     standplaats in de ochtendzon (daarom niet aanplanten gericht naar het oosten)

Schimmelziekte treedt op bij een te natte standplaats.  

 

10:07 Gepost door jos in Tuinartikels Pajottenland | Permalink | Commentaren (21) | Tags: camellia |  Facebook |

Commentaren

mijn camelia's in pot heb ik in de winter tegen de vorst beschermd, maar hetb (donker groene) blad is gekruld. Er zit wel volop knop in waar leven in zit, alhoewel de buitenkant er bruin uitziet. Komt de plant nog tot bloei of heeft hij de winter niet overleeft?

Gepost door: meulenbroeks | 27-03-10

beste,
graag had ik me een camelia sasanqua (zoals op je foto met enkele, witte bloemen) aangeschaft.
Dit vooral om de geur!
Helaas kan ik deze soort nergens vinden.
Weet jij misschien waar ik hiervoor moet zijn, ben woonachtig in Mol.
alvast hartelijk dank,
groetjes!

Gepost door: christiane desair | 08-04-10

info camellia's Beste Babs,

Er zijn bij mij een paar doodgegaan met dezelfde verschijnselen. Bruin blad. Dit door slechte waterafvoer, door te hoge temperatuur (hoger dan 15 graden) bij het binnen overwinteren, of door te strenge winter voor de jonge planten in plantenpotten buiten. Voor de zekerheid wil ik je doorverwijzen naar een camellia specialist. Zij hebben heel veel camellia's het gehele jaar door. Gelegen in Heinsberg Duitsland, net over de grens. Die kunnen je echt helpen. Ze hebben er veel overdekt staan en ook grote exemplaren in kuipen waar ik in zou passen. Ook zeer aparte soorten. Speciale soorten kunnen ook gereserveerd worden. Kijk op www.blumenlenzen.de
Zelf heb ik 14 in mijn tuin staan. Ook een sasanqua.
Ik hoop dat ik hiermee iemand geholpen heb.
De groene groet,
Jacqueline

Gepost door: Jacqueline van Galen-Schrijen | 12-06-10

Graag zou ik willen weten hoe hoog de plant kan worden, daar ik dat nu net niet tegen kom.
Ik heb de Rosa Doppio.
Groeten van Herma

Gepost door: Herma Broer-Borsje | 24-09-10

In goede omstandigheden wordt een camellia gemakkelijk 3 à 4 meter hoog.
Voor zeer ruime keuze camellia's kun je terecht bij 'Camelliakwekerij Guy Van Rysseghem-Reynvoet' in Lochristi.

Gepost door: Jos | 25-09-10

Beste , graag had ik camelia's willen zaaien (proberen). Hoe diep moeten die zaden geplant worden? Omdat die zaden zo hard zijn (als nootjes), moeten die voor het planten eerst nog een bepaalde behandeling ondergaan? Bv enkele uren in water leggen? Hartelijk dank voor uw antwoord.

Gepost door: Ludo | 30-03-12

Zelf laat het zaad eerst een half dagje weken in licht lauw water. Het kiemen verloopt daarna zeer goed bij een minimale temperatuur van 18 °C. Het kan wel veertien dagen duren vooraleer de kieming begint. Het eerste jaar verpot ik niet.

Gepost door: Jos Walravens | 31-03-12

mag steeds info sturen

Gepost door: Marianne | 25-03-13

Het is aan te raden om Camelia's in pot te overwinteren in een ruimte met max 5°C.
Gestekte en/of gezaaide Camelia's mag je niet uitplanten in de tuin vooraleer ze 5 jaar oud zijn.

Gepost door: Jos walravens | 25-03-13

kan je camelia als klimplant gebruiken of word die erg breed

Gepost door: Martine | 26-03-13

Ik raad Camelia zeker niet aan als klimplant omdat het er geen is. Je zult hem sterk moeten op- en aanbinden. De breedtegroei is geen probleem want je kunt Camelia gerust insnoeien. De struik verdraagt dit heel goed. Als decoratieve klimstruik raad ik Hydrangea Petiolaris aan. Deze struik komt bij aanplant heel traag op gang. Het kan een tweetal jaren duren vooraleer er wat schot in komt. Daarna groeit hij heel goed en hecht zich zeer goed. Verdraagt heel goed snoei na de bloei.

Gepost door: Jos | 27-03-13

Ik heb een Camellia van ongeveer 2 meter hoog waarvan de bladeren langs één kant gelig verkleurd zijn terwijl de andere kant wel mooi groen blijft. Hij heeft zonet heel mooi en overvloedig gebloeid. Kan die verkleuring veroorzaakt zijn door de strenge vorst van de afgelopen winter? Kan of moet hiervoor iets ondernomen worden of zal de gele verkleuring van de bladeren vanzelf verdwijnen?

Gepost door: Karin | 13-05-13

Dergelijk verschijnsel heb ik nog niet meegemaakt. Ik veronderstel dat het een gevolg is van de felle bloei. De struik zal natuurlijk een aantal bladeren verliezen maar er ook nieuwe maken. Zelf zou ik de struik een deel turf of speciale potgrond voor zuurminnende struiken geven.
Veel succes
Jos

Gepost door: walravens jos | 13-05-13

Mijn Camelia ging in de zeer koude winter van 2011 bijna dood, daarom begin 2012 in een pot overgezet. Kwam in de zomer van 2012 sterk terug (nieuwe uitlopers en veel blad), dus daarom begin 2013 weer in de tuin gezet. Nu stagneert de groei volkomen. Alle oude bladeren zien er prima uit maar geen enkele groei. Wat doe ik verkeerd? In het najaar de grond verzuren??[plant eruit en zuurdere grond in het plantgat?]
Alvast dank voor een goede suggestie

Gepost door: Lex | 01-07-13

Beste Lex,

Ik zou me geen zorgen maken dat de plant op dit ogenblik stagneert. De grond verzuren kun je nu al doen. Ik voeg om de twee jaar turf, zure potgrond of afgevallen eikenblad bij bovenop de grond. Met de regen dringt het verder door. Vermits je de struik pas dit jaar uitplantte is het best regelmatig water te geven.

Gepost door: jos | 02-07-13

Geachte

Mijn camellia's (witte, alba plena) zijn in het noorden geplant en steeds krijgt die bruine randen of knopval naargelang de strengheid van de winters. Zijn de roze soorten niet meer vorstbestendig?

Gepost door: Frans Verschueren | 18-03-14

Beste Frans,

Camellia's moeten beschermd worden tegen het noorden en oosten. Indien men ze daartegen beschut zal de knopval bijna helemaal verdwijnen. Ik durf me niet uitspreken over het sterker zijn van de roze/rode soorten. Bij mij staan er 6 samen op amper 4 m² en ze bloeien dit jaar overweldigend. Bij het einde van de bloei krijgen ze een flinke portie turf om de zuurtegraad op peil te houden.

Gepost door: Walravens Jos | 19-03-14

Mijn Camelia was in de strenge winte 2 jaar geleden bijna dood. Nu bloeit hij uitbundig.Moet ik de uitgebloeide bloemen eruit knippen of gewoon laten zitten?

Gepost door: Marjo Grip | 26-03-14

Bij een grote struik is het onbegonnen werk al die uitgebloeide bloemen weg te nemen. Bij een kleine kan dat wel en doe ik het omdat de ontwikkeling van de nieuwe scheuten zo gemakkelijker is.

Gepost door: Walravens Jos | 27-03-14

Kan mijn stekjes niet aan de gang krijgen, ook niet met een hoes er over....?

Gepost door: Rense Pool | 11-07-14

Het is idd niet gemakkelijk en niet alle stekken slaan aan maar let vooral op voor het volgende:
1) Neem stek van een tak die niet te jong maar ook niet te oud is.
2) Snij in stukjes met 1 blaadje eraan. Verklein het blad indien nodig.
3) Gebruik arme stekgrond.
4) Druk de stek heel goed aan zodat hij in het begin voldoende vocht opneemt.
5) De bodemtemperatuur moet tussen 20°-25°C liggen.

Jos

Gepost door: jos | 12-07-14

De commentaren zijn gesloten.